WSTRZĄSAJĄCE! Sceny, które wywołały KONTROWERSJE

Film ma niesamowitą moc oddziaływania na nasze zmysły – za pomocą audiowizualnych środków potrafi sprawić, że czujemy się, jakbyśmy byli w samym środku sceny. To niekoniecznie zawsze przyjemne uczucie, szczególnie kiedy to, co widzimy na ekranie, obrzydza nas, boli, bulwersuje czy obraża nasze uczucia religijne. Poniżej osiem filmów, których kontrowersyjne sceny dały widzom (krytykom i cenzorom) popalić.

Nieodwracalne (2002)

Ze wszystkich filmowych okrucieństw, które jeden bohater może wyrządzić drugiemu, najtrudniej ogląda się gwałty. A co dopiero takie, które trwają dziesięć minut. Po kłótni ze swoim chłopakiem Marcusem Alex wychodzi z imprezy z zamiarem powrotu do domu.

Po drodze zostaje zgwałcona w podziemnym tunelu i pobita do nieprzytomności. Okrucieństwo, którego doświadczamy na ekranie, uderza w nas z podwójną siłą dzięki szczególnej strukturze narracyjnej filmu Gaspara Noé, w której wydarzenia oglądamy od końca do początku. Premiera filmu w Cannes w 2002 roku była prawdziwym skandalem, a wychodzący z projekcji widzowie szybkim krokiem oddalali się, nie chcąc udzielać żadnego komentarza, lub wybuchali wściekłością.

Ostatnie tango w Paryżu (1972)

„Czy coś jest nie tak?” – pyta Jeanne, wchodząc do mieszkania i nie wiedząc jeszcze, że za chwilę będzie bardzo nie tak. Paul siedzi na podłodze i prosi ją o przyniesienie masła – za chwilę użyje go jako lubrykantu, gwałcąc ją analnie.

Po latach okazało się, że płacz Marii Schneider nie był świetnym aktorstwem, lecz manifestacją prawdziwych uczuć. „Byłam taka zła. Czułam się upokorzona i, szczerze mówiąc, trochę zgwałcona przez Marlona i Bertolucciego”. Scena nie była zawarta w scenariuszu, a aktorka dowiedziała się od niej tuż przed rozpoczęciem kręcenia – wymyślił ją Brando z Bertoluccim podczas wspólnego śniadania. Po Ostatnim tangu w Paryżu Maria Schneider zmagała się z problemami psychicznymi, nadużywała narkotyków i miała próby samobójcze.

Egzorcysta (1973)

Linda Blair miała tylko 12 lat, kiedy zagrała Regan MacNeil – opętaną przez demona dziewczynę. Rzucająca się, wymiotująca zieloną mazią, bluźniąca i warcząca Regan z wykrzywioną, poranioną twarzą i głową obracającą się o 180 stopni sprawia, że niejeden widz się wzdrygnął przed ekranem.

Jednak najbardziej kontrowersyjna scena to ta, w której krwawiąca Regan masturbuje się krucyfiksem na oczach własnej matki… Choć dzisiaj Egzorcysta jest klasykiem kina (film otrzymał aż 10 nominacji do Oscara, a jedna z nich należała właśnie do Lindy Blair), sam fakt, że jest filmem dotykającym spraw religijnych, nie przestaje wywoływać kontrowersji.

Ciekawostka: Emitowany jakiś czas temu na kanale FOX serial Egzorcysta (2016-2017) rozwinął tę scenę, czyniąc ją jeszcze bardziej kontrowersyjną – bohaterka masturbuje się tam… rozgrzaną lokówką do włosów.

Antychryst (2009)

Lars von Trier to chodząca kontrowersja i nie inaczej jest z jego filmami. W Antychryście dziecko głównych bohaterów wypada z okna, podczas gdy para uprawia seks. Aby poradzić sobie z traumą po jego śmierci postaci, w których wcielają się Willem Dafoe i Charlotte Gainsbourg, wyjeżdżają za miasto. Zamiast psychologicznego dramatu von Trier serwuje nam groteskowy, obsceniczny, seksualny horroro-thriller, który przekracza wszelkie granice dobrego smaku w scenie, w której bohaterka, będąc w niebezpiecznym psychotycznym stanie, masturbuje nieprzytomnego męża, dopóki jego penis nie zaczyna krwawić… Późniejsza kastracja zardzewiałymi nożyczkami dopełnia dzieła.

Kieł (2009)

To trzeci film Yorgosa Lanthimosa, ale pierwszy, który odniósł sukces na arenie międzynarodowej i dał mu przepustkę do Hollywood. Kieł opowiada historię dysfunkcyjnej rodziny, gdzie dwie dorosłe córki i syn są wychowywani przez rodziców w całkowitej izolacji od świata zewnętrznego. Rodzice tworzą hermetyczną, zamkniętą rzeczywistość, pełną absurdalnych zasad i reguł, opierającą się na swoim własnym języku. To świat, w którym „cipka” oznacza dużą lampę nad stołem w jadalni, a „zombie” – mały, żółty kwiatek w ogrodzie.

Rodzice w sposób instrumentalny traktują potrzeby seksualne syna i starają się je zaspokajać, wynajmując prostytutkę. Gdy jej zabraknie, idealnym zastępstwem stanie się… siostra. Wszechobecny emocjonalny chłód w Kle sprawia, że kazirodcza scena seksu pomiędzy bratem a siostrą uderza w widza ze zdwojoną siłą.

Requiem dla snu (2000)

Film trzyma widza na granicy wytrzymałości i byłby wystarczająco kontrowersyjny bez jednej z końcowych scen, w której uzależniona od heroiny Marion (Jennifer Connelly) bierze udział w seksualnej orgii. Aby zdobyć narkotyki, godzi się uprawiać seks na scenie przed grupą zdegenerowanych, bogatych, białych facetów w garniturach wykrzykujących „Ass to ass!”.

Marion jest zmuszona do analnego seksu z inną kobietą z wykorzystaniem obustronnego dildo. W montażu widzimy jednocześnie szybkie przebitki na cierpienia innych bohaterów z niepokojącym podkładem muzycznym. Samego seksualnego aktu nie widzimy, dostajemy jedynie skrawki tego, co naprawdę się dzieje na klubowej scenie, jednak widok cierpiącej twarzy Marion i wizualne niedopowiedzenia, które dopowiadamy sobie w głowie, są o wiele bardziej wstrząsające, niż gdybyśmy wszystko dostali na talerzu.

Psychoza (1960)

Alfred Hitchcock spędził większość swojej filmowej kariery, grając w kotka i myszkę z cenzorami. Hitchcock umieścił w pierwotnej wersji filmu mnóstwo szokujących scen i dialogów, aby to na nich skupić uwagę cenzorów. I tak na przykład łóżko Marion Crane zostało nazwane „placem zabaw lepszym niż Las Vegas.

Dialog został oczywiście usunięty, podobnie jak odniesienia do kazirodczego związku Normana Batesa z matką, ale Hitch zawsze negocjował coś w zmian. Uszła mu na sucho otwierająca scena filmu, jasno dająca widzowi do zrozumienia, że bohaterowie właśnie skończyli uprawiać seks, a główna bohaterka jest w staniku. Hitchcock zaoferował nawet zbulwersowanym cenzorom, że może zmienić otwierającą scenę i zaprosił ich na plan, nikt się jednak nie pojawił. Psychoza także jako pierwsza pokazała na ekranie toaletę i spuszczaną w niej wodę.

Taka scena była absolutnie niedopuszczalna, ale cenzorzy byli bardziej przejęci ledwo widoczną nagością w scenie pod prysznicem i sadystycznym mordercą przebranym za kobietę mordującym w długiej scenie bezbronną Marion… Kto by się martwił jakąś toaletą? Hitchcock sprytnie pociął tę scenę na kilkusekundowe ujęcia, a nawet wysłał ją cenzorom dwukrotnie zmontowaną w identyczny sposób… Szybki montaż sprawił, że niektórym cenzorom nie udało się dostrzec kawałka biustu Janet Leigh.

Kucharz, złodziej, jego żona i jej kochanek (1989)

Motion Picture Association of America (organizacja przyznająca filmom kategorie wiekowe) chciała przyznać filmowi Petera Greenawaya kategorię X, wówczas przyznawaną w większości filmom pornograficznym. Kategoria równoznaczna była z wulgarnym językiem i zawartością pełną przemocy i seksu, a filmy, które ją otrzymywały, często miały problem z tym, żeby trafić na ekrany kin. Przyznanie kategorii X na tyle zbulwersowało twórców dzieła, że Helen Mirren poleciała do siedziby MPAA, aby bronić filmu i negocjować warunki. Co było takiego kontrowersyjnego w Kucharzu, złodzieju, jego żonie i jej kochanku?

Helen Mirren gra tutaj Georginę, tytułową żonę tytułowego złodzieja – angielskiego gangstera Alberta Spica (Michael Gambon), który pomiata małżonką, poniża ją i bije na oczach innych. Gdy Albert dowiaduje się o kochanku Georginy, właścicielu księgarni, wraz z gangiem brutalnie morduje mężczyznę, wciskając mu do gardła kartki książek. Żona bierze odwet na mężu – prosi tytułowego kucharza z restauracji, do której Albert i jego gang uczęszczają, aby przyrządził zwłoki kochanka, i… podaje je mężowi-mordercy.

W 1990 roku MPAA stworzyła kategorię NC-17 oznaczającą filmy odpowiednie dla osób powyżej 17 roku życia, a kategoria X pozostała kategorią dla filmów pornograficznych.

Jakie dla was są najbardziej kontrowersyjne sceny w historii kina?