Najlepsze DIALOGI i KWESTIE w STAR WARS

Nie zdajemy sobie sprawy, że jest ich aż tyle. Większość to może nie dialogi, ale właśnie kwestie. Dzięki temu je pamiętamy, bo weszły do popkultury, a więc do języka potocznego i myślenia potocznego. Gwiezdne wojny dla rozumienia gatunku szeroko pojętej fantastyki naukowej są tym, czym Miś dla naszego rozumienia PRL-owskiej polskości, której sposób prezentacji przez Stanisława Bareję i dzisiaj służy młodszym pokoleniom, żeby lepiej zrozumiały naszą teraźniejszą rzeczywistość społeczną i polityczną. Poniżej 10 przykładów sentencji i dialogów, które pamiętamy i w przeróżnych sytuacjach, jako już przetworzone semantycznie i gramatycznie, używamy niemal na co dzień, jeśli tylko ważna jest dla nas popkultura i rozumiemy, jak wielką rolę w jej ukształtowaniu odegrał George Lucas, mistrz genialnego synkretyzmu i odtwarzania dawnych mitów.

Wyznanie ojca („Imperium kontratakuje”)

Emocje zawsze zdradzały Anakina, a potem Vadera. Także wtedy, gdy walczył ze swoim synem i odciął mu rękę. Związek Vadera z ciemną stroną mocy był wtedy jeszcze silny, ale związek z synem również. Vader więc wykoncypował sobie, że ocali syna, dzięki przeciągnięciu go na ciemną stronę mocy. Nie chciał go stracić. Chciał razem z nim rządzić. Fraza I am your father jest jednym z najbardziej znanych cytatów z sagi. Używają jej fani w żartach dotyczących wszelakich tematów. Pełni ona również funkcje o wiele poważniejsze. Jest częścią języka potocznego.

Warto, używając jej, mieć zawsze świadomość szerszego kontekstu, a jest on dramatycznie i literacko świetnie rozpisany. Luke. You can destroy the Emperor. He has foreseen this. It is your destiny. Join me, and together we can rule the galaxy as father and son. Come with me. It is the only way.

Chirrut Îmwe i jedność w mocy („Rogue One”)

I’m one with the Force, and the Force is with me. „Jestem jednością w mocy, a moc jest ze mną”, względnie: „Moc jest we mnie silna, a Ja jestem silny Mocą”. Chirrut Îmwe powtarza je wielokrotnie, kiedy toczy nierówną walkę z wojskami Imperium na Scarif. Ginie w tej walce, ale jego ofiara nie idzie na marne. Chirrut był niewidomym byłym strażnikiem świątyni, gdzie przechowywano kryształy kyber. Posługiwał się sztuką walki nazywaną zama-shiwo, powstałą na księżycu Jedha. Niewątpliwie miał łączność z mocą, ale słabszą niż w przypadku Jedi.

Opowieść Bena o ojcu Luke’a („Nowa nadzieja”)

Zanim jednak ją przytoczę słowami Kenobiego, warto, żebyśmy zwrócili uwagę na słynne określenie miecza świetlnego – Obi-Wan nazywa go „elegancką bronią na bardziej cywilizowane czasy”, a potem zaczyna snuć swoją historię: An elegant weapon for a more civilized time. For over a thousand generations the Jedi Knights were the guardians of peace and justice in the Old Republic. Before the dark times, before the Empire.

Kiedy zaś Luke pyta o swojego ojca, Ben wyjawia mu, że nie był on tylko nawigatorem, jak powiedział mu wujek, ale walczył wraz z Kenobim w „wojnach klonów” jako rycerz Jedi. He was the best star-pilot in the galaxy, and a cunning warrior. I understand you’ve become quite a good pilot yourself. And he was a good friend. Which reminds me… A young Jedi named Darth Vader, who was a pupil of mine until he turned to evil, helped the Empire hunt down and destroy the Jedi Knights. He betrayed and murdered your father. Now the Jedi are all but extinct. Vader was seduced by the dark side of the Force.

Niestety Obi-Wan nie chciał jeszcze wtedy powiedzieć prawdy o Vaderze. Zdecydował się najpierw sprawdzić, czy Luke faktycznie będzie Jedi. Na tak drastyczną prawdę trzeba być przygotowanym.

Pysznienie się terrorem technologicznym („Nowa nadzieja”)

Pyszniącym był admirał Conan Antonio Motti. Lekceważył Vadera publicznie, w obecności innych ważnych rangą oficerów na Gwieździe śmierci, a także samego Tarkina. Moc nazywał magicznymi sztuczkami. Był przekonany, że rebelianci nie są w stanie zagrozić Imperium, nawet jeśli posiadają wykradzione plany Gwiazdy. Vader jednak sprowadził go na ziemię, wykorzystując właśnie moc. Dosłownie zabrał Mottiemu oddech, aż Tarkin musiał go powstrzymać. W oryginale kwestia Vadera brzmi wspaniale – Don’t be too proud of this technological terror you’ve constructed. The ability to destroy a planet is insignificant next to the power of the Force.

Niech moc będzie z nami (wszystkie części sagi)

To, czym jest moc, najlapidarniej, a jednocześnie najlogiczniej i najprzystępniej wyjaśnił Obi-Wan w rozmowie z Lukiem, gdy uratował go przed Tuskenami. Well, the Force is what gives a Jedi his power. It’s an energy field created by all living things. It surrounds us and penetrates us. It binds the galaxy together. Greccy filozofowie znali tę „tajemniczą” siłę, a raczej mieli świadomość istnienia jakiejś nadrzędnej zasady, która spaja wszechświat w całość. Nazywali ją różnie – arche, logos, prana, pneuma, absolut, Bóg itp. Świat był pełen bogów, a dzisiaj jest pełen zasad fizycznych działających na poziomie makro, mikro, sub i kwantowym.

Powiedzenie więc komuś, żeby moc była z nim, jest prośbą, żeby zawsze żył w harmonii ze sobą i ze światem. To taoistyczne w istocie podejście jest charakterystyczne dla dążenia George’a Lucasa, żeby odtworzyć mity w nowej, fantastyczno-naukowej formie, którą są Gwiezdne wojny.

Wiadomość od Lei („Nowa nadzieja”)

General Kenobi. Years ago, you served my father in the Clone Wars. Now he begs you to help him in his struggle against the Empire. I regret that I am unable to present my father’s request to you in person, but my ship has fallen under attack and I’m afraid my mission to bring you to Alderaan has failed. I have placed information vital to the survival of the Rebellion into the memory systems of this R2 unit. My father will know how to retrieve it. You must see this droid safely delivered to him on Alderaan. This is our most desperate hour. Help me, Obi-Wan Kenobi.

You’re my only hope. Zwłaszcza to ostatnie zdanie zapada w pamięci, bo jest wielokrotnie powtarzane, jeszcze zanim Obi-Wanowi udaje się odtworzyć w całości przekaz. Od tej wiadomości tak naprawdę zaczyna się cała historia uniwersum.

Emocje cię zdradzą, Anakinie („Atak klonów”)

I zdradziły, nie tylko w sensie, że ktoś je rozpoznał i wykorzystał, chociaż też. W tym jednak przypadku chodzi o złą ocenę sytuacji, spowodowaną zaufaniem do uczuć. Ponadczasowość tego cytatu polega na jego uniwersalności. Każdy z nas może wyciągnąć z niego pozytywne wnioski, żeby lepiej oceniać w przyszłości swoje uczucia i nie iść za nimi na ślepo. Obi-Wan ostrzegał Anakina: Mind your thoughts, Anakin, they betray you. You’ve made a commitment to the Jedi order… a commitment not easily broken… and don’t forget she’s a politician. They’re not to be trusted.

Dawno, dawno temu… (wszystkie części sagi)

Saga Gwiezdnych wojen zaczyna się zawsze tak samo. Najpierw pojawia się napis: A long time ago in a galaxy far, far away… napisany fontem Trade Gothic Bold No. 2, potem tytułowe logo i wprowadzenie do części. W 1981 roku font został zmieniony na News Gothic Bold z tytułem rozdziału sagi w wersji condensed. To oczywiście szczegóły techniczne, ważne dla tych, którzy zajmują się łamaniem publikacji i projektami typograficznymi. Dla widza, który jest tylko odbiorcą tekstu, ważne jest natomiast to, że ta fraza „Dawno, dawno temu…” jest powszechnie znana, jak powiedzenie „za siedmioma górami, za siedmioma rzekami…”.

Weszła ona do języka potocznego. Przywołuje się ją w rozmowach, które nie dotyczą Gwiezdnych wojen ani szeroko pojętej tematyki fantastycznej. Słowa te są więc już niezależnym od filmu elementem popkulturowego kodu porozumiewania się.

Nie te droidy („Nowa nadzieja”)

Przepiękna scena rozgrywająca się w Mos Eisley, gdy patrol szturmowców zatrzymuje Obi-Wana podróżującego z Lukiem i droidami, nim jeszcze wysiedli ze ścigacza. Obi-Wan używa mocy i wmawia szturmowcom, że to nie ich szukają. Wykonuje też charakterystyczny gest ręką, powtarzany teraz w popkulturze wraz ze słowami: You don’t need to see his identification. We don’t need to see his identification. These are not the droids your looking for. These are not the droids we’re looking for. He can go about his business. You can go about your business.

Ciemne miejsca Yody („Zemsta Sithów”)

In a dark place we find ourselves… a little more knowledge might light our way – jedno z najgłębszych, wieloznacznych i poliinterpretacyjnych powiedzeń Yody. Nim zakończę to zestawienie. Ciemne miejsca stanów emocjonalnych, w których się nieraz znajdujemy, mogą być stworzone za pomocą strachu, złości, nienawiści, zazdrości itp. Czasami stres może stać się silny, wszechogarniający myśli, że wydaje się nieprzeniknionym cieniem w naszym życiu; blokuje wszelkie światło, jak w momencie, gdy te słowa wypowiedział Yoda. Anakin jeszcze wtedy był człowiekiem, a nie maszyną, lecz już nie miał szansy wyjrzeć poza cień.