KOŃCOWE ODLICZANIE, warte uwagi SCI-FI z alternatywną historią w tle

Końcowe odliczanie, znane w Polsce również jako Jeszcze raz Pearl Harbour to alternatywna historia, w której współczesny lotniskowiec USS Nimitz zostaje przeniesiony w czasie do 1941 roku, tuż przed atakiem na Pearl Harbor. Film został wyprodukowany przez Petera Vincenta Douglasa i Lloyda Kaufmana (twórcy Toksycznego mściciela), którzy pojawiają się w filmie w epizodach. Kirk Douglas, który również produkował, gra kapitana Yellanda, dowódcę Nimitza. Partnerują mu Martin Sheen, Charles Durning, James Farentino i Katharine Ross.

Założenie filmu Końcowe odliczanie jest proste, ale przemawiające do wyobraźni nie tylko dla entuzjastów tematyki związanej z II Wojną Światową: co by było, gdyby w 1941 roku Stany Zjednoczone dysponowały współczesnym lotniskowcem na wodach Pacyfiku? Czy atak na Pearl Harbor zostałby odparty? Film pokazuje dokładnie taką możliwość, a jego centralny konflikt wynika z dylematu kapitana Yellanda czy powinien ostrzec kogokolwiek przed atakiem, w wyniku czego mogłoby (doszłoby?) do zmiany znanej mu historii.

Końcowe odliczanie nie dysponowało ogromnym budżetem, ale – co ciekawe – twórcy uzyskali od armii USA dostęp do prawdziwego USS Nimitz, co drastycznie podniosło wiarygodność tego, co widać na ekranie i wpłynęło pozytywnie na walory produkcyjne. Wielu członków załogi lotniskowca zagrało w tle i zostali wymienieni w napisach końcowych.

Krytycy po premierze nie byli dla niego łaskawi – słynny Roger Ebert przyznał mu zaledwie dwie gwiazdki i stwierdził że wycieczka po Nimitzu była ciekawsza niż sama fabuła science fiction. Film zawiera liczne ujęcia Pearl Harbor zaczerpnięte z materiałów archiwalnych i siłą rzeczy trafił do wielbicieli marynarki wojennej i lotnictwa, prezentując również szeroką gamę różnych typów samolotów.

My byliśmy da filmu Końcowe odliczanie dużo bardziej łaskawi – Jakub Piwoński w tekście o najciekawszych filmach sci-fi o podróżach w czasie pisał o nim tak: Jeden z kilku filmów science fiction z udziałem Kirka Douglasa, nakręcony po 20 000 milach podmorskiej żeglugi i przed Saturnem 3. […] Odwieczny dylemat brzmi: czy jeśli zmienimy historyczne wydarzenia z przeszłości (dodajmy, te tragiczne), czy znacząco wpłynie to na kształt cywilizacji jutra? Głównemu bohaterowi – kapitanowi statku bojowego, który przenosi się do czasów II wojny światowej, dylemat ten wyraźnie ciąży. […] Film jednak trzyma w napięciu, przez co warto poświęcić mu te nieco ponad półtorej godziny. W bardzo podobnym duchu nakręcony został Eksperyment Filadelfia […]

Reżyser filmu Don Taylor był głównie twórcą telewizyjnym (między innymi Alfred Hitchcock Przedstawia), ale wyreżyserował też kilka godnych uwagi filmów gatunkowych, w tym Ucieczkę z Planety Małp, Wyspę Doktora Moreau i Omen II. Wprawdzie Końcowe odliczanie może nie stało się klasykiem science fiction ani kina wojennego, ale dla miłośników historii alternatywnej pozostaje wartą uwagi pozycją.