Prawdziwy SZACUN za zamienienie w serial tej kultowej i „NIEFILMOWALNEJ” powieści SCI-FI

Przez dekady powieść Williama Gibsona uchodziła za dzieło łatwiejsze do podziwiania na papierze niż przeniesienia na ekran. Teraz po ten powszechnie uważany za kultowy tekst z gatunku cyberpunk sci-fi sięgnęło Apple TV, które konsekwentnie inwestuje w ambitne i prestiżowe science fiction. Stawka jest wysoka: to adaptacja książki, która pomogła ukształtować cały gatunek. Neuromancer.

Premiera została zaplanowana na 22 stycznia 2027 roku. Sezon będzie liczył dziesięć odcinków: dwa pojawią się w dniu debiutu, a kolejne co tydzień, do 19 marca. Serial stworzyli Graham Roland (m.in. Jack Ryan) i J.D. Dillard (m.in. Outsider). Roland jest showrunnerem, Dillard wyreżyserował pierwsze trzy odcinki, a producentem wykonawczym został także sam Gibson. Callum Turner zagra hakera Case’a, a Briana Middleton – Molly, zabójczynię z cybernetycznymi ulepszeniami. W obsadzie są też Mark Strong, Peter Sarsgaard i Dane DeHaan.

Neuromancer czyli co?

Wydany w 1984 roku Neuromancer to jedna z najważniejszych powieści science fiction XX wieku, która pomogła zdefiniować cyberpunk. Jej bohaterem jest Case, utalentowany haker pozbawiony możliwości łączenia się z siecią. Kiedy tajemniczy pracodawca proponuje mu odzyskanie dawnych możliwości w zamian za udział w niebezpiecznej operacji, mężczyzna zostaje wciągnięty w intrygę obejmującą potężne korporacje i sztuczną inteligencję. Towarzyszy mu Molly, cybernetycznie ulepszona najemniczka, której ciało stało się śmiercionośnym narzędziem.

Gibson stworzył świat, w którym zaawansowana technologia współistnieje z biedą, przestępczością i ogromnymi nierównościami społecznymi (high tech, low life). Korporacje dysponują władzą większą niż państwa, a technologiczne ulepszenia nie uwalniają człowieka, lecz często uzależniają go od systemów, których nie potrafi kontrolować. Centralny koncept dla fabuły to cyberprzestrzeń, która została wprowadzona jako pojęcie właśnie przez Gibsona – hakerzy poruszają się w niej z pomocą konsol i własnej świadomości. Gibson spopularyzował ją na długo przed upowszechnieniem internetu, trafnie przewidując, że sieć stanie się nie tylko narzędziem komunikacji, ale również areną walki o władzę, informacje i pieniądze.

Neuromancer zdobył najważniejsze nagrody science fiction: Hugo, Nebulę i Philip K. Dick Award, a jego wpływ widać w późniejszych filmach, grach i książkach, od neonowych metropolii po sztuczne inteligencje wymykające się spod kontroli (Matrix, Ghost in the Shell, Cyberpunk 2077, etc.). Powieść pozostaje aktualna nie dlatego, że przewidziała każdy szczegół współczesnej technologii, lecz dlatego, że stawia pytania o granice ludzkiej tożsamości, dominację korporacji i cenę postępu. Właśnie te tematy sprawiają, że ekranizacja może być czymś więcej niż efektownym widowiskiem cyberpunkowym.

„Nie do sfilmowania”

Książka jest gęsta od technicznego żargonu i obrazów, które działają na wyobraźnię, lecz na ekranie będą wymagały trudnego połączenia efektów specjalnych, narracji i jakieś formy objaśnień. Cyberprzestrzeń, sztuczne inteligencje, LÓD nie są dekoracjami, ale częścią sposobu myślenia bohaterów. Wcześniejsze próby z udziałem Vincenza Nataliego i Tima Millera z tego i wielu innych powodów, nigdy nie doszły do skutku.

Pomysły Gibsona przeniknęły do popkultury do tego stopnia, że adaptacja może dziś wręcz wyglądać na wtórną, podobnie jak John Carter – jedna z największych porażek finansowych Disneya – podobnie jak on była inspiracją dla połowy filmowego sci-fi ostatnich 50 lat.

Kudos dla Apple

Dziesięć odcinków da więcej przestrzeni niż film i pozwoli stopniowo oswoić widzów ze skomplikowanymi regułami świata Gibsona. Apple ma doświadczenie w ambitnym science fiction dzięki takim produkcjom jak Rozdzielenie, Fundacja czy Silos. Teaser obiecuje prawdziwie neonową estetykę i rozbudowaną scenografię, nie tylko cyfrową feerię efektów, więc nadzieje są duże.

Kluczowe będzie nie samo odtworzenie świata i hakerskich pojedynków, lecz uchwycenie niepokoju oryginału: technologii, która zamiast uwalniać, zwiększa kontrolę nad ludźmi, oraz świata zacierającego granice między człowiekiem, maszyną i światem pieniądza. Jeśli serial połączy przystępną fabułę z odważną formą, może podnieść poprzeczkę telewizyjnemu science fiction na całe dekady.

Udział Gibsona jako producenta wykonawczego daje nadzieję, bo Neuromancer zasługuje na ekranizację nie tylko jako klasyk: jego pytania o cyfrową tożsamość, władzę korporacji i sztuczną inteligencję stały się dzisiaj tak aktualne jak nigdy wcześniej. Apple podjęło ryzyko, którego inni nie chcieli albo nie zdołali doprowadzić do zakończonego sukcesem finału. Teraz musi udowodnić, że potrafi przełożyć literacką rewolucję na serial zrozumiały również dla milionów widzów nieznających książki.