KONIEC. Gdy absurdalna sytuacja zamienia się w HORROR, a ucieczki NIE MA

Film Koniec Alexandra Ulloma z 2025 roku mógł być pogłębioną metaforą ludzkiego losu, a jest tylko powierzchowną zadumą nad zagubieniem pokolenia Z.

Czworo dwudziestokilkulatków – Tyler, Day, Fisher i James – wybiera się na przejażdżkę samochodem. Nawigacja satelitarna prowadzi ich na manowce, ale gdy zawracają, wyjazd okazuje się niemożliwy, bo drogę blokuje gęsty las, z którego nagle wyłania się tłum spanikowanych ludzi. Przyjaciołom udaje się odjechać i trafić z powrotem na szosę, ale po całonocnej podróży zauważają, że droga nie ma końca, na jej poboczu stoją porzucone auta, ich samochód nie zużywa paliwa, a oni sami nie odczuwają zmęczenia ani głodu. Razem próbują odkryć przyczyny swojego położenia, ale górę biorą dzielące ich różnice.

Koniec jest pełnometrażowym debiutem fabularnym Alexandra Ulloma, który przedtem zrealizował garść krótkometrażówek. Budżet filmu wyniósł 80 tysięcy dolarów i pochodził ze środków prywatnych. Pierwsza wersja trwała dwie i pół godziny, lecz Ullom – w poczwórnej roli reżysera, scenarzysty, montażysty i aktora wcielającego się w jednego z leśnych ludzi – skrócił całość do 90 minut. Filmowiec czerpał inspirację z własnego epizodu depresyjnego oraz creepypasty, która dała początek Backrooms. Bez wyjścia (2026) Kane’a Parsonsa (zauważalne są również podobieństwa do Drogi strachu [2024] Cody’ego Ashforda).

Niektórzy dostrzegli w Końcu także wariację na temat sztuki Przy drzwiach zamkniętych Jean-Paula Sartre’a, której bohaterowie przez całą wieczność siedzą w pokoju w piekle – a zatem rzecz bliską filozofii egzystencjalizmu. Nie wiem, czy Parsons czytał dramat francuskiego myśliciela, ale jest to nie najgorszy trop: jego film, chociaż reklamowany jako horror, nie jest filmem grozy sensu stricto, to raczej horror egzystencjalny, w którym niepokój wynika nie z jump scare’ów, rozlewu krwi czy obecności potworów, a z absurdalnej sytuacji bez wyjścia, jaka stała się udziałem czworga młodych ludzi skazanych na bezkresną jazdę autem.

Ullom twierdzi, że Koniec to metafora niepewności towarzyszącej wchodzeniu w dorosłość, odnajdywaniu własnej drogi życiowej, poszukiwaniu sensu i braku pewności względem przyszłości. Twórca nie wyjaśnia, czy stworzone przez niego postacie trafiły do czyśćca, piekła albo równoległego świata, czy może padły ofiarą pętli czasowej, okrutnego eksperymentu lub symulacji, bo to go zupełnie nie interesuje. Widz, który oczekuje odpowiedzi czy objawienia, pozostanie więc z niczym. Prawie tak jak w życiu, gdzie nie ma prostych rozwiązań, a potem wszystko po prostu się kończy, co wprost mówi żartobliwy tytuł filmu (It Ends).

Jest to jednak żart bez puenty, aczkolwiek i to można by przecież powiedzieć o ludzkiej egzystencji. Koniec sprawia wrażenie krótkiego metrażu przeciągniętego do pełnowymiarowego filmu, w którym zabrakło pomysłów (nużąca jest zwłaszcza druga połowa, bazująca już tylko na repetycjach). Postacie są tak bezbarwne i szablonowe, że nie sposób się z nimi utożsamić, co także nie pomaga w pozytywnym odbiorze. Jest to tym bardziej frustrujące, że filozoficzna otoczka filmu stwarzała potencjał do zgłębienia poruszanych w nim tematów i wywołania u widza wielu refleksji. Ale jedyne, co Koniec wywołuje, to niedosyt.