DIUNA: Rytuał Gom Jabbar w arcydziele SCI-FI: „Nie wolno się bać. Strach zabija duszę”

/Film ujawnił fascynujące kulisy jednej z najważniejszych scen Diuny Denisa Villeneuve’a. Test strachu, czyli Gom Jabbar, w którym młody Paul Atryda przechodzi brutalną próbę psychiczną przeprowadzoną przez matkę wielebną zakonu Bene Gesserit (zagraną przez Charlotte Rampling), został zrealizowany bez spektakularnych efektów specjalnych. I nie bez przyczyny. Reżyser świadomie zrezygnował z wizualnego podbijania sceny, polegając wyłącznie na przeszywającym dźwięku, precyzyjnym montażu i udręczonej grze Timothée Chalameta.

Villeneuve tłumaczy, że chodziło mu o maksymalny realizm.

Chciałem, aby film był tak realistyczny, jak to tylko możliwe. Moim marzeniem było, żeby naukowiec mógł go obejrzeć i niemal wszystko wyjaśnić.

Reżyser chciał, by widz śledził drogę człowieka akceptowanego jako mesjasz, ale by wszystkie jego moce dały się racjonalnie wytłumaczyć.

Dla mnie bogiem jest natura, więc starałem się upewnić, że są tam momenty, które są magiczne, ponieważ chcesz, żeby takie były. Ale możesz je również wyjaśnić działaniem natury.

Ta artystyczna decyzja ma głębsze uzasadnienie. Ludzki umysł potrafi dokonywać niewiarygodnych rzeczy – ludzie mogą doprowadzić się do choroby czy ślepoty używając tylko umysłu, a stan psychiczny bezpośrednio wpływa na ciało w sposób wprawiający naukowców w osłupienie. Groźba śmierci przez otrucie i obietnica niewyobrażalnego bólu mogą wystarczyć, by wywołać prawdziwe cierpienie.

Nie wolno się bać.
Strach zabija duszę.
Strach to mała śmierć, a wielkie unicestwienie.
Stawię mu czoło.
Niech przejdzie po mnie i przeze mnie.
A kiedy przejdzie, odwrócę oko swej jaźni na jego drogę.
Którędy przeszedł strach, tam nie ma nic. … Jestem tylko ja.

Litania Bene Gesserit przeciw strachowi (Diuna)