SZTUKA REŻYSERII FILMOWEJ
 Autor: Tom Kingdon

Już 9 maja do rąk czytelników trafi polskie wydanie książki "Sztuka reżyserii filmowej" Toma Kingdona. Książka, odsłaniająca niedostępne dotąd obszary edukacji filmowej, ukaże się nakładem filmowego Wydawnictwa Wojciech Marzec.

Autor omawia w niej kompletny proces pracy reżysera, od przygotowania projektu, poprzez analizę scenariusza, pracę z aktorami i kamerą, wybór ujęć i oświetlenia, do postprodukcji. Jej zadaniem jest pomagać reżyserom filmów pełnometrażowych, filmowcom niezależnym, reżyserom sztuk telewizyjnych i studentom realizującym szkolne projekty. Podręcznik może posłużyć również reżyserom z wieloletnim stażem, bo stanowi ciekawe, a niekiedy prowokujące omówienie ich rzemiosła.

Janusz Majewski powiedział: "Polecam tę książkę nie tylko adeptom tego zawodu, ale też, a może przede wszystkim kinomanom, którzy chcieliby dowiedzieć się więcej o tajnikach swoich fascynacji."

Tom Kingdon - reżyser produkcji europejskich i amerykańskich. Wykładowca szkół filmowych
i uniwersytetów. Obecnie piastuje funkcję profesora nadzwyczajnego w Emerson Collage w Bostonie.

Patronat nad książką sprawują: Polski Instytut Sztuki Filmowej, Stowarzyszenie Filmowców Polskich,
Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. Leona Schillera w Łodzi,
internetowe portale filmowe Filmowiec.pl, STOPKLATKA, Film.org.pl, Księgarnia Internetowa Merlin.pl
oraz Platon - wyłączny dystrybutor książki.


Więcej informacji na stronie internetowej: www.w-wm.pl

Kontakt: Wydawnictwo Wojciech Marzec, ul. Klimczaka 8/35, 02-797 Warszawa
tel. (22) 550 15 60, fax. (22) 550 15 61, kom. 503 129 345, e-mail: w-wm@w-wm.pl

Zobacz wyniki konkursu - szczegóły po kliknięciu na niniejszy link


Recenzja książki: Karol Baluta
Klub Miłośników Filmu

Patrzę na tę książkę i nie mogę się nadziwić. Prawie 500 stron przepełnionych informacjami dotyczącymi wszystkich aspektów reżyserskiego fachu. Do tego wszystko to opisane najdokładniej jak to możliwe, z rysunkami i objaśnieniami do nich, a całość napisana przystępnym i interesującym językiem.

Tom Kingdon to angielski reżyser teatralny i telewizyjny. Do jego największych dokonań należy wielokrotnie nagradzany serial 'EastEnders' (m.in. nagroda BAFTA) oraz zbierający znakomite recenzje 'Emmerdale Farm'. Wiele lat pracy zarówno w studiach filmowych w USA, na deskach teatru, jak i w telewizji, pozwoliły mu na zetknięcie się ze wszystkimi możliwymi aspektami zawodu. Dlatego czytając jego "Sztukę reżyserii filmowej", można odnieść wrażenie iż tak naprawdę mamy przed sobą nie podręcznik dotyczący reżyserii ale raczej całe kompendium wiedzy związanej z filmem, a często bardzo wykraczającej poza kompetencje reżysera. W kolejnych rozdziałach swojej książki Kingdon przedstawia cały proces tworzenia filmu, krok po kroku.

Jak już wspominałem wcześniej, obok opisów konkretnych zagadnień często pojawiają się rysunki je objaśniające. Autor bardzo często opiera się też na przykładzie konkretnego reżysera czy aktora, cytuje najlepszych swoim zdaniem specjalistów w danej dziedzinie, nie ukrywa swojej fascynacji pewnymi reżyserami czy aktorami. I dobrze - dzięki temu z tej książki bije pasja i miłość do filmowego świata.

1. Okres przygotowawczy - ta część książki skupia się na podstawach powstawania produkcji. Zaczynając od analizy pomysłu na film, poprzez czytanie scenariusza, zbieranie pierwszych (i bardzo zresztą istotnych) osób do swojej ekipy, oraz jak zajmować się budżetem. Ponadto Kingdon opisuje przebieg castingu i podstawowe kryteria, którymi powinien posłużyć się reżyser szukający aktorów do swojego filmu.

2. Przygotowanie scenariusza do prób aktorskich - jak sama nazwa wskazuje, w tej części autor skupia się na wyjątkowo dokładnej analizie scenariusza, zarówno pod względem czysto technicznym, jak i pod kątem aktora. Kingdon w ciekawy sposób uczy, jak rozbierać kolejne postaci na części pierwsze i jak wygląda praca samego aktora nad jego bohaterem. Wiele w tym rozdziale odniesień do słynnej metody Stanisławskiego, którą to metodę autor bardzo sobie ceni.

3. W kierunku pierwszej próby - to już ostatni etap przygotowań przez rozpoczęciem zdjęć, czyli rozplanowywanie poszczególnych ujęć, pozycji aktora i kamery, oznaczanie ich w scenariuszu, wreszcie - pierwsza próba.

4. Kilka zasad kręcenia - to najdłuższa i najbardziej rozbudowana część książki, gdzie autor udziela ostatnich wskazówek. Kingdon kolejno przedstawia rodzaje planów, sposób kadrowania, pracę z dźwiękiem, mówi o ciągłości montażowej i o sposobach kręcenia zdjęć. Na koniec podsumowuje wszystkie te elementy na dwóch wybranych przez siebie przykładach.

5. Produkcja - tu autor przechodzi do najważniejszego etapu prac nad filmem. W tej części autor jednak nie rozpisuje się zbytnio - poprzednie rozdziały już przygotowały nas do tego momentu. Dlatego też najwięcej jest tu rad ogólnych, m.in. dotyczących radzenia sobie z chaosem na planie, jak zapewnić wszystkim zdrowe warunki pracy, bez niepotrzebnego napięcia i nieporozumień. Jednak najciekawszy element tego rozdziału odnosi się do... oczu aktora. Oczy to 'zwierciadła duszy', dlatego Kingdon podkreśla ich szczególną wagę w grze aktora, ustawieniu kamery i światła. Jak się okazuje, oczy potrafią być bardzo ważnym elementem narracyjnym.

6. Postprodukcja - w tej części autor skupia się przede wszystkich na montażu - obok najważniejszych pojęć z tej tematyki, otrzymujemy rady jak dogadać się z montażystą. Jeśli chodzi o obraz - jak ma wyglądać tempo montażu, jak dobierać ujęcia, itd. Z kolei przy dźwięku - jak zajmować się dialogami, jak stosować efekty dźwiękowe i jakie są ich rodzaje oraz wreszcie element chyba ulubiony przez wszystkich kinomanów czyli muzyka; tu przede wszystkim o pracy z kompozytorem, zabieganie o prawa autorskie, miksowanie dźwięku.

7. Krótka historia amerykańskiej gry filmowej - jak sama nazwa wskazuje mamy tu niejako analizę przemian, jakim przez lata poddawane było aktorstwo. Kindgon zaczyna od pierwszych mistrzów, czyli wspomnianych przez siebie wcześniej kilkukrotnie Stanisławskiego i Eisensteina. Następnie mamy historię kina niemego, początki filmu dźwiękowego, jego rozwój, a wreszcie czasy współczesne. Ta część należy do najbardziej fascynujących i najciekawszych z całej książki.

8. Produkcja na kilka kamer - czyli głównie o pracy w studiu telewizyjnym, a jeszcze ściślej mówiąc, nad serialem. Jak pisałem wcześniej, autor w tej materii ma sporo do powiedzenia gdyż pracował nad słynną serią (oglądała ją nawet Księżna Diana!) "EastEnders".

9. Życie reżysera - to już ostatni i oczywiście najlżejszy rozdział. Na przykładzie kilku reżyserów autor przedstawia różne podejścia do zawodu. Na ostatnich stronach pojawia się też stosowna bibliografia oraz słowniczek najważniejszych pojęć.

Po przeczytaniu tych opisów i wywiadów można wyciągnąć bardzo ciekawy wniosek - tak naprawdę każdy ma inny sposób na reżyserię i żadna książka nie nauczy tego fachu do końca, tu potrzebna jest przede wszystkim intuicja. Jednak rady zawarte w tej książce mają ogromną wartość, pozwalają przekonać się jak ciężka i skomplikowana jest praca reżysera oraz ukazują jej całą techniczną otoczkę. Po prostu: Kingon pokazuje ci w skrócie czego możesz się spodziewać wybierając ten zawód i jeśli wreszcie podejmiesz decyzję, czeka cię dłuuuuga droga do sukcesu.

Naprawdę godna polecenia książka - nie tylko dla ludzi marzących o przyszłej reżyserskiej karierze (których z jednej strony może odstraszyć, z drugiej jednak tym bardziej zmotywować do działania), lecz także tych wszystkich, którzy kochają kino i chcieliby się dowiedzieć, jak to wygląda 'z drugiej strony'. A taka wycieczka naprawdę otwiera oczy i pozwala spojrzeć na produkcję filmów ze znacznie szerszej perspektywy.

POWRÓT DO WYBORU | STRONA GŁÓWNA